Wywiad: Marta Borowiak-Dostatnia – filolog i blogerka

Znajomość języków obcych w znaczący sposób wpływa na nasze szanse na rynku pracy. Szczególnie jeśli planujemy w przyszłości zostać dziennikarzem sportowym lub pracować w międzynarodowej instytucji sportowej. Jak zatem poprawić swoje umiejętności językowe? Na to i inne pytania odpowiada Marta Borowiak-Dostatnia – pasjonat zastosowania technologii informacyjno komunikacyjnych w nauczaniu języków obcych. Formalnie – filolog, doktor nauk humanistycznych, nauczyciel, wykładowca. Autorka bloga: laboratoriumjezykowe.com.

Będziemy rozmawiać o nauce języków obcych. Opowiedz trochę o sobie, swoich doświadczeniach i swoim blogu.

Uczę języka angielskiego – mało oryginalnie, ale cóż. Uczę już dobrych parę lat. Zaczęło się na studiach i trwa do dzisiaj, z czego jestem bardzo zadowolona. Blog laboratoriumjezykowe.com  jest odpowiedzią na lukę edukacyjną w kształceniu nauczycieli-filologów. Napisałam doktorat, w którym badałam związek między językiem a technologią. Część badań dotyczyła zastosowania rozwiązań technologicznych w pracy językoznawców (np. przy tworzeniu korpusów językowych), tłumaczy (np. w tłumaczeniu maszynowym) oraz  nauczycieli. I ta ostania grupa, z racji zawodu, najbardziej mnie pochłonęła. Okazało się, że w programach uczelni nie tylko polskich ale w całej UE, bardzo mało, jeżeli w ogóle omawia się możliwość zastosowania narzędzi TIK w nauczaniu. Nauczyciele po prostu nie wiedzą co, a przede wszystkim jak ich używać. Stąd blog.

Jeśli chcę pracować jako dziennikarz sportowy muszę znać języki . To samo dotyczy w zasadzie osób pracujących w klubach czy instytucjach sportowych. Ostatnio słyszy się, że angielski to standard, który powinien znać każdy, a miarą sukcesu jest znajomość jeszcze 1-2 innych języków obcych. Zgodzisz się z tym?

Zdecydowanie. Angielski to – mówiąc kolokwialnie – oczywista oczywistość, a znajomość drugiego języka tylko podnosi kwalifikacje i szanse na rynku pracy. Co ciekawe, zgodnie z rozporządzeniami unijnymi nauczanie jednego języka obcego jest obowiązkowe, a nauczanie dwóch rekomendowane. Jako nauczyciel, życzyłabym sobie abyśmy znali choć jeden język, ale dobrze, komunikacyjnie, powiedzmy na poziomie B2/C1. Wtedy naprawdę nie ma się czego wstydzić. Problemem słabej ilości i jakości znajomości języka obcego jest nie tylko system edukacyjny, ale też otoczenie kulturowe. W Luksemburgu komunikacja w 3 językach to standard właśnie ze względu wielokulturowy charakter państwa.

Dostaje maile z zapytaniami – jakie studia najlepiej wybrać, aby mieć szansę „zaistnieć” w dziennikarstwie. Odpowiadam, że najlepiej jakaś filologia. Otrzymuje wtedy często odpowiedzieć, że dana osoba nie przepada za nauką języków obcych bądź nie ma ku temu predyspozycji. Można jakoś temu zaradzić?

No cóż, jak ktoś nie ma predyspozycji to może faktycznie studia filologiczne nie są najlepszym rozwiązaniem. Natomiast jak ma, to lepiej niż nad filologią angielska zastanowić się nad studiami łączonymi np. angielski z rosyjskim czy angielski z niemieckim. Bardzo dobrym rozwianiem jest połączenie filologii niszowej z innym kierunkiem np.  ekonomia z filologią koreańską czy tajską. Wtedy absolwent będzie miał wykształcenie niszowe. Wracając do pesymistycznego scenariusza. Nie każdy musi być tłumaczem, ale pewnie  poziom komunikacyjny można osiągnąć.

Załóżmy, że nie mam możliwości uczęszczać do szkoły językowej ani na indywidualne korepetycje. Można skutecznie nauczyć się języka w domu, korzystając z komputera?

Tak można. Internet daje mnóstwo możliwości. Szkoły językowe i instytucje szkolące zauważyły zamiany, jakie zaszły na rynku pracy i proponują elastyczne rozwiązania. Dobre szkoły językowe proponują e-learning  lub bledned learning. W pierwszym wariancie wykupujemy kurs, otrzymujemy kod (login, hasło) na platformę i mamy dostęp do materiału oraz ćwiczeń online. Przykłady to Livemocha, Busuu, RosettaStone czy rodzime SuperMemo. Bardzo często wokół platform tworzą się społeczności. Daje to możliwość komunikacji w języku, którego się uczymy. Niektóre platformy współpracują z lektorami. Wówczas komponentem kursu są lekcje online z lektorem. Blended learning z kolei polega na tym, że część materiału słuchacz robi sam na platformie, a cześć z nauczycielem w ramach lekcji face-to-face, czyli w tradycyjny sposób.  Niezależnie od wyboru oferty zwracam uwagę na jedną rzecz: zawsze powinniśmy mieć kontakt z żywym językiem. To bardzo ważne. Dlatego samodzielna nauka online –tak, ale pod warunkiem, że w pakiecie otrzymujemy lekcje z lektorem.

Co jeśli mamy chęci i zapał do nauki, ale nie mamy na to środków? Słyszałem, że jakiś znajomy doszkalał się z lekcji umieszczonych na stronie BBC. Czy są jakieś darmowe miejsca w sieci, z których warto korzystać?

Prawdopodobnie mówisz o BBC Learning English lub o BBC Skillswise English and Maths. I super – strony godne polecenia. Są jeszcze inne: British Council Learn English, do słuchania np. kanał BIO YouTube lub strona jedna z „miliona” English Current z materiałami do nauki. Wystarczy wpisać odpowiednią frazę do wyszukiwarki, np. free english lessons i  mamy całkiem fajne strony. Jest tego naprawdę mnóstwo. Przy samodzielnej nauce pojawia się wspomniany wyżej problem: jeżeli nie ma nauczyciela, kto nas skoryguje? O motywacji nie wspomnę, bo zakładam, że jest….

Zakładamy, że znam angielski i zastanawiam się nad nauką drugiego języka. Czy są jakieś języki, których znając angielski nauczymy się szybciej?

Prawdopodobnie łatwiej będzie się nauczyć języka z tej samej rodziny, czyli rodziny języków germańskich. Należą do nich m.in.: niemiecki i jego odmiany, szwedzki, duński, holenderski. Nie sądzę, bym tymi przykładami zachęciła do nauki drugiego języka. Ale może kogoś interesuje kolej transsyberyjska i chętnie nauczy się rosyjskiego; lub francuskiego czy włoskiego bo lubuje się w kuchni tych krajów; lub mandaryńskiego (chińskiego) bo interesuje się filozofią zen itd. Najbardziej efektywna nauka języka poparta jest motywacją wewnętrzną i chęcią osiągnięcia celu. I tym należy się kierować przy wyborze nauki drugiego języka.

Na koniec poproszę o małą motywację dla czytelników. Dokończ proszę zdanie. Języków warto uczyć się, bo…

…otwierają wszystkie drzwi: te, w naszych głowach i te na lotniskach.

[Fot. Archiwum prywatne Marta Borowiak-Dostatnia]