Młodzi poza grą. IV Europejskie Forum Regionalnego Sportu o demografii i zdrowiu

W 2025 roku w Polsce urodziło się 238,3 tysiąca dzieci, o ponad 40% mniej niż osiem lat wcześniej. Dla szkół, klubów i akademii oznacza to coraz większy kłopot z zebraniem grupy treningowej i utrzymaniem ciągłości szkolenia. Organizatorzy IV Europejskiego Forum Regionalnego Sportu poświęcili temu problemowi dwa osobne panele: „Młodzi poza grą, lokalna odpowiedź na globalny problem” oraz „Zdrowy region zaczyna się od ruchu”. Forum odbędzie się 24 września 2026 roku w Arenie Legionowo, a udział jest bezpłatny.

TLDR? ;-) W tym artykule przeczytasz o:

1. Panelu „Młodzi poza grą” i tym, jak samorządy, szkoły i kluby mogą zatrzymać dzieci w sporcie.
2. Debacie „Zdrowy region zaczyna się od ruchu” oraz traktowaniu aktywności fizycznej jako narzędzia lokalnej polityki zdrowotnej.
3. Danych o demografii i aktywności polskich nastolatków, które stoją za tegorocznym programem Forum.

Coraz mniej dzieci, coraz trudniej o drużynę

Skala zjawiska, o którym będą rozmawiać uczestnicy Forum, jest łatwa do policzenia. Według Głównego Urzędu Statystycznego w 2025 roku urodziło się w Polsce 238,3 tysiąca dzieci, o 5,4% mniej niż rok wcześniej. W 2017 roku było to 403,7 tysiąca, czyli o ponad 165 tysięcy więcej. Współczynnik dzietności spadł w 2025 roku do 1,068 przy poziomie 2,1 potrzebnym do prostej zastępowalności pokoleń.

Dla klubu z małego miasta to nie jest abstrakcyjna statystyka, tylko pytanie, czy za pięć lat uda się złożyć rocznik. Malejąca liczba dzieci uderza w utrzymanie grup treningowych, kompletowanie drużyn i ciągłość szkolenia. Do tego dochodzi zmiana w sposobie spędzania wolnego czasu i w oczekiwaniach młodych ludzi wobec sportu.

Panel „Młodzi poza grą”

Temu zagadnieniu organizatorzy poświęcili panel „Młodzi poza grą, lokalna odpowiedź na globalny problem”. Dyskusja ma dotyczyć tego, w jaki sposób samorządy, szkoły, kluby sportowe i organizacje społeczne reagują na wypadanie młodego pokolenia z aktywności fizycznej.

Organizatorzy zwracają uwagę, że zmiana demograficzna to nie tylko mniejsza liczba uczestników zajęć. Wpływa również na funkcjonowanie klubów, system szkolenia, dostępność oferty sportowej oraz sposób planowania lokalnej infrastruktury. Inaczej projektuje się gminną halę dla trzech pełnych roczników, a inaczej dla dwóch niekompletnych.

Nie tylko liczba dzieci, ale i to, ile się ruszają

Drugi wymiar problemu pokazują badania aktywności fizycznej. Z danych przywoływanych przez Najwyższą Izbę Kontroli wynika, że zalecane przez WHO 60 minut ruchu dziennie przez siedem dni w tygodniu osiągało w 2013 roku nieco ponad 21% osób w wieku od 11 do 17 lat, a w 2018 roku już tylko ponad 15%.

Badanie HBSC prowadzone pod egidą Światowej Organizacji Zdrowia dawało podobny obraz. Codzienną godzinną aktywność deklarowało 21% jedenastoletnich dziewcząt i 24% chłopców w tym wieku. Kurczy się więc jednocześnie liczba dzieci i odsetek tych, które faktycznie się ruszają.

„Zdrowy region zaczyna się od ruchu”

Stąd drugi z zapowiedzianych paneli, zatytułowany „Zdrowy region zaczyna się od ruchu”. Jego tematem jest rola aktywności fizycznej w budowaniu zdrowych i sprawnych społeczności lokalnych, a więc spojrzenie na ruch nie przez pryzmat wyniku sportowego, lecz profilaktyki zdrowotnej.

Rozmowa ma objąć tworzenie warunków do aktywności dla różnych grup mieszkańców, od dzieci przez osoby aktywne zawodowo po seniorów, oraz łączenie działań sportowych z lokalną polityką zdrowotną. W takim ujęciu boisko, hala, ścieżka rowerowa czy ogólnodostępne zajęcia ruchowe przestają być wyłącznie pozycją w wykazie majątku gminy, a stają się narzędziem wpływającym na jakość życia mieszkańców.

Musimy zastanowić się, jak utrzymać dzieci i młodzież w sporcie, jak lepiej wykorzystywać istniejące obiekty oraz jak wspierać ludzi, którzy każdego dnia prowadzą kluby, organizują zajęcia i tworzą lokalne wydarzenia. Forum ma być miejscem rozmowy o rozwiązaniach, które da się później wykorzystać w praktyce – podkreśla Przemysław Popek, prezes Fundacji na rzecz Rozwoju Polskiego Sportu.

Program, patroni i zapisy

Oba panele są częścią programu obejmującego dwanaście debat i paneli eksperckich. Poza demografią i zdrowiem organizatorzy przewidzieli rozmowy o finansowaniu klubów i wydarzeń, zarządzaniu infrastrukturą, współpracy samorządów, szkół i organizacji sportowych, organizacji wydarzeń, bezpieczeństwie oraz kompetencjach potrzebnych do zarządzania współczesnym sportem. Cały program opisaliśmy w pierwszej zapowiedzi Forum.

IV Europejskie Forum Regionalnego Sportu odbędzie się 24 września 2026 roku w Arenie Legionowo. Udział jest bezpłatny po wcześniejszej rejestracji elektronicznej, a szczegółowy program i formularz zgłoszeniowy są dostępne na stronie forumsportu.pl. Jesteśmy jednym z patronów medialnych tego wydarzenia.

Zdjęcia: Materiały organizatorów.