Autoryzacja bez tajemnic

Wokół instytucji autoryzacji narosło wiele mitów. Warto jednak pamiętać, że zarówno dziennikarze jak i ich rozmówcy nie są nieomylni i trzeba się liczyć z tym, że po spisaniu wywiadu mogą znaleźć się w nim omyłki, takie jak przekręcenie faktu, nazwiska czy daty. Wtedy autoryzacja może być bardzo przydatna.

Dowiedz się czym jest autoryzacja i jak powinno wyglądać jej stosowanie w praktyce.

Zacznijmy od krótkiej definicji autoryzacji.

Autoryzacja to weryfikacja słów wypowiedzianych przez rozmówcę i zezwolenie na publikację swojej wypowiedzi w danej formie.

Autor danych słów ma prawo decydować o tym, czy chce, by jego wypowiedź była opublikowana czy nie. Nie można nikogo zmusić do wywiadu. Bez zgody autora słów nie można zmieniać też treści jego wypowiedzi – to on ma prawo do jego integralności.

W praktyce polega to na tym, że po spisaniu wywiadu podsyłasz go swojemu rozmówcy do finalnego sprawdzenia i akceptacji.

O czym jako dziennikarz lub potencjalny rozmówca powinieneś wiedzieć?

Oto 8 najważniejszych wskazówek:

1. Dziennikarz powinien poinformować swojego rozmówcy o tym, że przysługuje mu prawo do autoryzacji. Według obowiązującego prawa rozmówca powinien poinformować niezwłocznie po udzieleniu wypowiedzi, że chce z tego prawa skorzystać.
2. Celem autoryzacji powinno być sprawdzenie, czy dziennikarz nie popełnił błędu np. źle zrozumiał wypowiedź. Celem autoryzacji nie jest zmiana wypowiedzi czy akceptacja artykułu przez rozmówcę.
3. Jeśli rozmówca nie zażąda w momencie udzielania wypowiedzi autoryzacji, a potem zadzwoni do dziennikarza lub napisze e-mail, że jednak chce autoryzować swoje wypowiedzi – wtedy dziennikarz musi taką prośbę spełnić, ale tylko wtedy, gdy artykuł nie został jeszcze opublikowany.
4. Jeśli rozmówca zażąda autoryzacji to dziennikarz nie może jej odmówić. Za niedopełnienie obowiązku grozi odpowiedzialność karna.
5. Rozmówca może poprawiać tylko swoją wypowiedź. Dziennikarz nie musi przesyłać mu całego tekstu, tylko treść przez niego wypowiedzianą.
6. Prawo zakłada ile rozmówca ma czasu na autoryzację. W przypadku dzienników i serwisów internetowym czas na autoryzację wynosi 6 godzin, a w przypadku czasopism – 24 godziny. Chyba, że obie strony umówią się inaczej.
7. Rozmówca nie powinien ingerować w treść artykułu, w którym jednym z elementów jest jego wypowiedź. Rozmówca może minimalnie zmienić swoją wypowiedź, ale zmiany te muszą być uzasadnione i rozsądnie wprowadzane.
8. Rozmówca nie może zażądać autoryzacji wypowiedzi publicznej wygłoszonej w miejscu publicznym i w czasie wydarzeń publicznych np. z konferencji prasowej, ani także wypowiedzi wcześniej już opublikowanej.